Akademik Veri Yönetim Sistemi
Kalaç S. (Yürütücü)
TÜBİTAK Projesi, 1002 - Hızlı Destek Programı, 2023 - 2024
Araştırmanın
amacı, matematik derslerinde oluşturulan olumlu hata ikliminin öğrencilerin ve
öğretmenlerin hata yönelimlerine, öğrencilerin matematiğe karşı tutumlarına ve
akademik başarılarına etkilerini araştırmak ve sınıflarda oluşturulan olumlu
hata iklimi sürecini incelemektir. Araştırma verileri 2022-2023
eğitim-öğretim yılında Türkiye’nin doğusundaki bir ilin bir ortaokulunda
toplanmıştır. Araştırmada karma yöntem
desenlerinden biri olan müdahale deseni kullanılmıştır. Araştırmanın
örneklemini amaçlı örneklem ile
seçilen iki çalışma (6D ve 7D), iki karşılaştırma (6K ve 7K) olmak üzere toplam
dört sınıf, bu sınıflarda okuyan 145 öğrenci ve bu sınıflarda derse giren dört
matematik öğretmeni oluşturmuştur. Verileri toplamak için “Sınıf Hata İklimi
Ölçeği” (SHİÖ), “Matematik Tutum Ölçeği” (MTÖ), “Akademik Başarı Testleri”
(ABT), ders gözlem defterleri, ders gözlem raporları, odak grup görüşme formu,
yarı yapılandırılmış öğretmen görüşme formu ve gözlemci görüşme formu
kullanılmıştır. Çalışma gruplarında bir dönem boyunca dersler “Olumlu Hata
İklimi Çerçeve Programı”na göre planlanmış ve işlenmiştir. Tüm sınıflarda 15
hafta ders gözlemleri yapılmış, her sınıf için ayrı ayrı ders gözlem raporları
ve ders gözlem defterleri tutulmuştur. Araştırma sonunda çalışma gruplarında
yer alan iki öğretmen, 16 öğrenci ve üç gözlemci ile görüşmeler yapılmıştır.
Veriler analiz edilirken altıncı ve yedinci sınıflar kendi aralarında
değerlendirilmiştir. Nicel verilerin analizinde sınıfların ön test-son test
değişimlerini incelemek için t-testi kullanılmıştır. Gözlem ve görüşmeler yoluyla elde edilen nitel verilere betimsel
analiz ve içerik analizi uygulanmıştır. Çalışma gruplarında hata yönelim, matematiğe
karşı tutum ve akademik başarı puanları arasında hem ilk duruma göre hem de
karşılaştırma gruplarına göre pozitif yönde anlamlı bir değişim görülmüştür.
Öğrenciler süreç boyunca hatalar sayesinde doğruyu daha iyi kavradıklarını,
derse bağlanma ve özgüven artışı yaşadıklarını belirtmiştir. Öğretmenler olumlu
hata ikliminin farkındalığı arttırdığını, etkin katılıma ve kalıcı öğrenmeye
yardımcı olduğunu, öğrencilerde özgüveni arttırdığını belirtmiştir. Gözlemciler
olumlu hata iklimini matematik öğretiminde etkili bir uygulama olarak
değerlendirmiştir.Olumlu
hata ikliminin öğretmen ve öğrencilerin hata yönelimlerini, öğrencilerin
matematiğe karşı tutumlarını ve ders başarısını arttıran, öğrencinin derse
etkin katılımını ve kalıcı öğrenmeyi sağlayan faydalı bir sınıf iklimi olduğu
söylenebilir.