ORYANTALİSTLERİN HADİSLERİN YAZILMASI KONUSUNDAKİ GÖRÜŞLERİ VE HADİSLERİN YAZILMASINA DAİR RİVÂYETLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hakkari Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİHAT ŞAHİN
Danışman: Nurettin Çiftçi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hz. Peygamber'in hadislerinin ilk başta ezberlenip şifahî olarak aktarıldığı bir gerçektir. Ancak Hz. Peygamber'den hadislerin yazılmanın nehyine ve iznine dair rivâyetlerin bulunması, hadislerin muhafazası ve aktarımında yazının kullanılıp-kullanılmadığına dair farklı görüşlerin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Genel olarak İslam kültüründe var olan hakim görüş; vahyin ilk yıllarında bütün dikkatlerin Kur'an'a çevrilmesi, Kur'an dışında yazılan malzemenin Kur'an'a karışmasının engellenmesi için hadislerin yazımının nehyedildiği, sonraki yıllarda ise bu endişelerin ortadan kalkmasından sonra hadis yazımının serbest bırakıldığı ve bazı hadislerin yazıldığı şeklindedir. Hadislerin yazılmasıyla ilgili yukarıda zikredilen Hz. Peygamber'in tavrından dolayı oryantalistlerce hadislerin yazılması konusunda farklı fikirler ortaya konulmuştur. Onların bir kısmı hadislerin Hz. Peygamber döneminden itibaren yazıldığını kabul ederken bir kısmı ise hadislerin Hz. Peygamber'den çok sonra hicrî 2. veya 3. asırda yazılı kayıt altına alındığını savunmakta, diğer bir kısım ise konuyu Yahudi sözlü-yazılı geleneğine benzetmektedir. Oryantalistlerce ortaya atılan diğer dir iddia ise hadis yazım tartışmasının ehl-i hadis ile ehl-i rey arasında ortaya çıkan çekişmeler sonucu ortaya çıktığıdır. Bu tezde oryantalistlerin hadis yazımı konusundaki görüşleri ortaya konularak kritize edilmiş ve Hz. Peygamber'den hadislerin yazımına dair rivâyetlerin senet ve metin tenkitlerine yer verilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Hadis, Hz. Peygamber, Hadislerin Yazımı, Oryantalist.