İgnaz Goldziher'den G.H. A. Juynboll'a kadar Batı'da hadis çalışmalarının seyri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hakkari Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜCAHİT KAYA

Danışman: TUNÇ Mazhar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Hadisler, Kur'an-ı Kerîm'den sonra en önemli kaynaktır. Hadisin tarihi, Hz. Peygamber (s.a.s.) devrinden başlayarak günümüze kadar ulaşmıştır. Hadis ilminin çeşitli dönemlerden geçerek bugüne ulaşmasının bayraktarlığını tabiî olarak Müslümanlar yapmıştır. XVIII. yüzyılda (h.XIII) hadis ilmi, oryantalizm faaliyetlerinin merkezinde olmuştur. Müsteşrikler hadis perspektifiyle; Hz. Peygamber (s.a.s.), sahabe, hadis kaynakları gibi birçok konuda çalışma yapmış ve eser ortaya koymuşlardır. Araştırmamız, Batı'da İgnaz Goldziher'le (ö.1921) başlayıp Gualtherus Hendrik Albert Juynboll'a (ö.2010) devam eden süreçte oryantalizmin; doğuşunu, gelişimini; müsteşriklerin hadis alanında yaptıkları araştırmaları, yaklaşımları ve metotları kapsamaktadır. Bu minvalde, söz konusu sürecin nasıl başlayıp ne şekilde devam ettiği ve ortaya konan eserlerin nicelik ve nitelik açısından mahiyeti gibi soruların cevapları aranmıştır. Tezde oryantalizmin etimolojik mahiyeti, doğuşu, süreç içerisindeki gelişimiyle birlikte; İslâm anlayışı ve yönelimi ele alınmıştır. Akabinde kısaca hadis ilminin tarihi ele alınarak müsteşriklerin hadis ilmine yönelttikleri iddiaları ve bunun altında yatan temel faktörler irdelenmiştir. Çalışmada çeşitli kitaplar, tezler, makaleler ve internet ortamından faydalanılmıştır.