CODAS-SORT ile Türkiye'deki İllerin Eğitim Sınıflandırması


Orakçı E.

2. ULISLARARASI KENTSEL VE BÖLGESEL KALKINMA SEMPOZYUMU, Diyarbakır, Türkiye, 19 - 21 Aralık 2024, ss.46-47, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Diyarbakır
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.46-47
  • Hakkari Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, Türkiye'deki 81 ilin eğitim performansını CODAS-SORT (Combinative Distance-based Assessment- Sorting) yöntemi kullanarak değerlendirmeyi ve sınıflandırmayı amaçlamaktadır. Araştırmada, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından sağlanan 2021- 2023 yılları arasındaki en güncel eğitim verileri kullanılmıştır. Analizde, derslik ve öğretmen başına düşen öğrenci sayıları, kadınların okullaşma oranları, okuma yazma bilen oranı ve ortaöğretim göstergeleri gibi çeşitli kriterler ele alınmıştır. Özellikle kadın eğitimine odaklanılması, toplumsal gelişimin kadın eğitimi ile yakından ilişkili olduğu düşüncesinden kaynaklanmaktadır. Bu çalışmada çok kriterli karar verme problemlerinde alternatifleri sıralamak ve sınıflandırmak için Öklid ve Taxicab mesafelerini birleştiren etkili bir yaklaşım olan CODASSORT yöntemi kullanılarak Türkiye'deki iller dört farklı performans sınıfına (S1, S2, S3, S4) ayrılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, 46 il S1 (yüksek performans), 12 il S2 (orta-yüksek performans), 22 il S3 (orta-düşük performans) ve 1 il S4 (düşük performans) kategorisinde yer almıştır. Bu dağılım, Türkiye'deki eğitim performansının iller arasında önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle batı illerinin görece daha yüksek performans gösterdiği, doğu ve güneydoğu illerinin ise gelişime açık olduğu gözlemlenmiştir. Bu çalışma, Türkiye'deki illerin eğitim performanslarını objektif bir şekilde değerlendirerek, eğitim politikalarının geliştirilmesine ve kaynakların daha etkin dağıtılmasına katkı sağlamayı hedeflemektedir. Ayrıca, bu sınıflandırma, iller arasındaki eğitim farklılıklarını ortaya koyarak, eğitimde fırsat eşitliğinin sağlanması için atılabilecek adımlara ışık tutmaktadır. Özellikle kadın eğitimine verilen önem, toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşılması açısından kritik öneme sahiptir. Sonuç olarak, bu araştırma Türkiye'de eğitim alanında bölgesel farklılıkların giderilmesi, kaynakların optimize edilmesi ve özellikle kadın eğitiminin güçlendirilmesi için politika yapıcılara ve eğitim planlamacılarına değerli bilgiler sunmaktadır.